Aktualności Publikacje

Aktualności Publikacje

Mec. Grzegorz Wrona: Projekt ustawy o państwowej kompensacie to fundamentalne wsparcie dla ofiar przestępstw

21 Luty 2025, Grzegorz Wrona

Dotychczasowa praktyka funkcjonowania kompensaty pokazała zasadniczy problem polegający na tym, że znikoma liczba osób pokrzywdzonych korzystała z prawa jej uzyskania. Zarówno brak rozpowszechnionej wiedzy na temat trybu przyznawania kompensaty oraz konieczność wnoszenia sprawy do sądu spowodowało, że rocznie tego rodzaju spraw było zaledwie kilkadziesiąt. Taki stan rzeczy naraża Polskę na zarzut zaniechania w zapewnieniu pokrzywdzonym skutecznego mechanizmu pozwalającego na uzyskanie kompensaty państwowej.

Fundacja dostrzegając wagę problemu zdecydowała się opracować projekt ustawy o państwowej kompensacie dla ofiar umyślnych czynów zabronionych popełnionych z użyciem przemocy. Jej poszczególne zapisy uwzględniają zarówno standardy Rady Europy jak i Unii Europejskiej w zakresie praw ofiar przestępstw do skutecznego uzyskania kompensaty państwowej.

Pierwszą podstawową postulowaną zmianą jest zastąpienie postępowania sadowego postępowaniem administracyjnym. W celu uproszczenia trybu przyznawania kompensaty uprawnienia w tym zakresie miałby zyskać Starosta. Zarówno czas postępowania jak i możliwość stosowania kpa ma w znaczący sposób przyspieszyć i uprościć przyznawanie kompensaty.  

Kolejnym problemem występującym w praktyce obecnie funkcjonującej ustawy jest częsty brak możliwości przewidzenia negatywnych skutków czynu zabronionego w relatywnie krótkim czasie po jego popełnieniu. Z tego powodu postuluje się wprowadzenie trzech rodzajów kompensaty: podstawową, wstępną oraz uzupełniającą. Pozwoli to uzyskać niezbędne środki finansowe osobie pokrzywdzonej przed zakończeniem postępowania karnego.   

W maksymalnie szeroki sposób opisano również rodzaj czynów karalnych których ofiary będą mogły ubiegać się o kompensatę poprzez wskazanie, że decydującymi elementami czynu jest jego umyślność oraz użycie przemocy.

Na szczególną uwagę zasługuje fakt przyznania w projekcie prawa ubiegania się o kompensatę przez osobę małoletnią.

Nad projektem ustawy pracował zespół specjalistek i specjalistów pod przewodnictwem prokurator dr Lidii Mazowieckiej, której osobiste zaangażowanie, wiedza, determinacja oraz wrażliwość pozwoli stworzyć projekt ustawy, którego przyjęcie stanowiłoby fundamentalne wsparcie dla ofiar przestępstw.

Grzegorz Wrona – doktor nauk prawnych, adwokat, certyfikowany specjalista oraz superwizor z zakresu przeciwdziałania przemocy w rodzinie, autor komentarza do ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, członek Rady ds. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie przy dyrektorze Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom oraz członek Grupy Ekspertów Rady Europy ds. działań przeciwko przemocy wobec kobiet i przemocy domowej (GREVIO), członek Rady Programowej Fundacji Pomocy Ofiarom Przestępstw.

udostępnij:

Dr Skorulska: Brakuje kompleksowego systemu wsparcia dla pokrzywdzonych przemocą seksualną

Dr Skorulska: Brakuje kompleksowego systemu wsparcia dla pokrzywdzonych przemocą seksualną
23 Luty 2026, Grzegorz Wrona
Największą bolączką, jeśli chodzi o wsparcie osób pokrzywdzonych przestępstwem zgwałcenia, jest nadal brak kompleksowego systemu wsparcia – przede wszystkim brak wyspecjalizowanych centrów kryzysowych i ograniczony dostęp do profesjonalnej pomocy psychologicznej. Oczywiście w Polsce funkcjonują ośrodki interwencji kryzysowej i różne inicjatywy wspierające ofiary przemocy, jednak wciąż jest to obszar wymagający dalszego rozwoju i wzmocnienia – mówi dr Olga Skorulska, adwokat, Katedra Postępowania Karnego Uniwersytetu w Białymstoku.
czytaj więcej

Międzynarodowy znak „POMÓŻ MI”

Międzynarodowy znak „POMÓŻ MI”
22 Luty 2026, Grzegorz Wrona
22 lutego obchodzimy Międzynarodowy Dzień Ofiar Przestępstw. Jego celem jest edukowanie społeczeństwa na temat konieczności wspierania osób pokrzywdzonych przestępstwem i zapewniania im odpowiedniej pomocy. Dzień ten jest również okazją do mówienia o tym, jak przed przestępstwem się bronić i gdzie szukać pomocy, kiedy już padniemy jego ofiarą. Jest to dzień, w którym warto przypomnieć o międzynarodowym znaku POMÓŻ MI.
czytaj więcej

Sprawiedliwość to nie tylko przepisy i procedury – asystent dla pokrzywdzonego przestępstwem

Sprawiedliwość to nie tylko przepisy i procedury – asystent dla pokrzywdzonego przestępstwem
20 Luty 2026, Grzegorz Wrona
22 lutego będziemy obchodzić Międzynarodowy Dzień Ofiar Przestępstw Dla osoby pokrzywdzonej kontakt z organami ścigania i wymiarem sprawiedliwości często bywa równie trudny jak samo doświadczenie krzywdy. Stres, formalności, procedury sprawiają, że wiele osób mierzy się z tym samotnie. Program pilotażowy asystencji, który Fundacja Pomocy Ofiarom Przestępstw realizowała razem z Niebieską Linią IPZ, pokazał, że wsparcie asystenta/asystentki naprawdę działa. Osoby pokrzywdzone podkreślały, że sama świadomość, iż nie są same, znacząco ułatwiała im udział w postępowaniach — zarówno karnych, jak i tych „okołosądowych”, np. rodzinnych czy cywilnych.
czytaj więcej